Ngay trước ngày 1/7/2025, tỉnh Long An có mười lăm đơn vị cấp huyện: thành phố Tân An (tỉnh lỵ), thị xã Kiến Tường và mười ba huyện Bến Lức, Cần Đước, Cần Giuộc, Châu Thành, Đức Hòa, Đức Huệ, Mộc Hóa, Tân Hưng, Tân Thạnh, Tân Trụ, Thạnh Hóa, Thủ Thừa, Vĩnh Hưng. Từ 1/7/2025, theo Nghị quyết 202/2025/QH15, Long An hợp với Tây Ninh thành tỉnh Tây Ninh mới, trung tâm hành chính đặt ở Tân An; cấp huyện không còn.
Long An là tỉnh nằm giữa hai thế giới: phía đông sát nách TP Hồ Chí Minh, đầy khu công nghiệp và đường cao tốc; phía tây là vùng trũng Đồng Tháp Mười, mùa nước nổi còn đi xuồng trên đồng. Bài này gom các lớp tên gọi của vùng đất, mười lăm đơn vị cấp huyện cũ, ba vùng đất khác hẳn nhau trong cùng một tỉnh và cách đọc một địa chỉ Long An cũ sau ngày hợp nhất.
Ba tỉnh tiền thân: Long An, Kiến Tường và một phần Hậu Nghĩa
Thời nhà Nguyễn, đất Long An ngày nay nằm vắt qua hai tỉnh Gia Định và Định Tường trong Nam Kỳ lục tỉnh. Thời Pháp, vùng quanh Tân An thành hạt rồi tỉnh Tân An, còn Cần Giuộc, Cần Đước thuộc tỉnh Chợ Lớn. Tên Long An xuất hiện từ năm 1956, khi chính quyền Sài Gòn gộp tỉnh Tân An với phần lớn tỉnh Chợ Lớn thành một tỉnh mới, tỉnh lỵ vẫn ở Tân An.
Cùng năm ấy, vùng Đồng Tháp Mười phía tây được tách thành tỉnh Kiến Tường, tỉnh lỵ ở Mộc Hóa. Năm 1963 lại lập thêm tỉnh Hậu Nghĩa, gồm Đức Hòa, Đức Huệ cùng Trảng Bàng và Củ Chi, tỉnh lỵ ở Khiêm Cương, tức vùng thị trấn Hậu Nghĩa sau này. Ba tỉnh này tồn tại song song cho đến năm 1975.
Đầu năm 1976, Long An được tổ chức lại gồm tỉnh Long An cũ, toàn bộ Kiến Tường và hai huyện Đức Hòa, Đức Huệ của Hậu Nghĩa; Trảng Bàng về Tây Ninh, Củ Chi về TP Hồ Chí Minh. Ranh giới tỉnh Long An giữ khá ổn định từ đó đến năm 2025, chỉ thay đổi bên trong qua các lần chia tách huyện.
Người lớn tuổi ở Mộc Hóa, Kiến Tường vẫn nói "hồi còn tỉnh Kiến Tường"; ở Đức Hòa, Hậu Nghĩa, cái tên tỉnh Hậu Nghĩa còn trong giấy tờ cũ và lời kể. Khi đọc hồ sơ gia đình trước năm 1976, gặp ba tên tỉnh này là chuyện bình thường, không phải nhầm lẫn.
Mười lăm đơn vị cấp huyện của Long An trước 1/7/2025
Bảng dưới liệt kê đủ mười lăm đơn vị theo đúng tên ngay trước ngày hợp nhất, kèm vùng đất và điểm nhận diện quen thuộc. Tất cả nay đều thuộc tỉnh Tây Ninh mới; từng nơi có bài riêng.
| Đơn vị cũ | Vùng | Điểm nhận diện |
|---|---|---|
| Thành phố Tân An | giữa tỉnh, bên sông Vàm Cỏ Tây | tỉnh lỵ, nay là nơi đặt trung tâm hành chính tỉnh Tây Ninh mới |
| Thị xã Kiến Tường | Đồng Tháp Mười | tỉnh lỵ Kiến Tường xưa, cửa khẩu Bình Hiệp |
| Huyện Bến Lức | phía đông | cầu Bến Lức, quốc lộ 1, khu công nghiệp |
| Huyện Cần Đước | hạ lưu sông Vàm Cỏ | nhà trăm cột, gạo nàng thơm chợ Đào |
| Huyện Cần Giuộc | giáp TP Hồ Chí Minh, sông Soài Rạp | văn tế nghĩa sĩ Cần Giuộc, cảng Long An |
| Huyện Châu Thành | giáp Tiền Giang cũ | thị trấn Tầm Vu, vườn thanh long |
| Huyện Đức Hòa | giáp Củ Chi, Hóc Môn | Hậu Nghĩa, Hiệp Hòa, khu công nghiệp |
| Huyện Đức Huệ | ven sông Vàm Cỏ Đông, biên giới | thị trấn Đông Thành, vùng trũng phèn |
| Huyện Mộc Hóa | Đồng Tháp Mười | bao quanh Kiến Tường, làng nổi Tân Lập |
| Huyện Tân Hưng | Đồng Tháp Mười, biên giới | khu đất ngập nước Láng Sen |
| Huyện Tân Thạnh | Đồng Tháp Mười | quốc lộ 62, lúa trên đất phèn, kênh xáng |
| Huyện Tân Trụ | giữa hai sông Vàm Cỏ | vàm Nhựt Tảo |
| Huyện Thạnh Hóa | Đồng Tháp Mười | quốc lộ 62, đất phèn trồng tràm, khóm |
| Huyện Thủ Thừa | giữa tỉnh | kênh Thủ Thừa nối hai sông Vàm Cỏ |
| Huyện Vĩnh Hưng | Đồng Tháp Mười, biên giới | di chỉ Gò Ô Chùa, Long Khốt |
Danh sách mười lăm đơn vị này ổn định từ năm 2013, khi thị xã Kiến Tường được lập trên phần đất trung tâm của huyện Mộc Hóa. Trước đó, Tân An lên thành phố năm 2009.
Ba vùng đất trong một tỉnh: vành đai công nghiệp, hạ lưu Vàm Cỏ và Đồng Tháp Mười
Phía đông và đông bắc gồm Đức Hòa, Bến Lức, Cần Giuộc, Cần Đước. Đây là vùng giáp TP Hồ Chí Minh, đất cao hơn, có quốc lộ 1, đường cao tốc và hàng loạt khu, cụm công nghiệp. Nhiều người ở đây làm công nhân, chạy hàng, cho thuê phòng trọ; ruộng lúa thu hẹp dần trong hai mươi năm cuối.
Ở giữa là Tân An, Thủ Thừa, Châu Thành, Tân Trụ, nơi hai sông Vàm Cỏ Đông và Vàm Cỏ Tây chảy gần nhau rồi hợp lưu thành sông Vàm Cỏ. Đây là vùng lúa, vườn, thanh long, chợ quê ven sông, đời sống chậm hơn phía đông nhưng gắn với Mỹ Tho và Sài Gòn qua quốc lộ 1 và cao tốc.
Phía tây và tây bắc gồm Kiến Tường, Mộc Hóa, Tân Hưng, Vĩnh Hưng, Tân Thạnh, Thạnh Hóa và một phần Đức Huệ, thuộc vùng Đồng Tháp Mười trũng thấp, đất phèn, mùa nước nổi kéo dài. Người ta trồng lúa, tràm, sen, khóm, nuôi cá đồng; nhiều xã giáp biên giới Campuchia.
Vì khác biệt lớn như vậy, một người ở Cần Giuộc và một người ở Tân Hưng tuy cùng "quê Long An" nhưng kinh nghiệm sống gần như ở hai tỉnh khác nhau. Khi tìm hiểu một địa phương cũ, nên xác định trước nó thuộc vùng nào.
Từ 1/7/2025: Long An cũ trong tỉnh Tây Ninh mới
Nghị quyết 202/2025/QH15 ngày 12/6/2025 của Quốc hội sắp xếp 63 tỉnh, thành thành 34 đơn vị cấp tỉnh. Long An và Tây Ninh hợp thành một tỉnh, lấy tên Tây Ninh, nhưng trung tâm hành chính đặt ở Tân An, nơi vốn là tỉnh lỵ Long An. Nhiều người ở xa ngạc nhiên vì tưởng tên tỉnh và nơi đặt trụ sở phải đi cùng nhau.
Cùng thời điểm, cả nước bỏ cấp huyện. Mười lăm đơn vị cấp huyện của Long An cũ không còn bộ máy riêng; các xã, phường, thị trấn cũ được sắp xếp lại thành những xã, phường mới lớn hơn, trực thuộc thẳng tỉnh Tây Ninh. Tên huyện cũ có nơi được giữ làm tên xã mới, có nơi không.
Ở thành phố Tân An cũ, theo bảng sắp xếp, các phường, xã được gom lại thành ba phường mới: Tân An, Long An và Khánh Hậu. Ở các huyện còn lại, mỗi huyện cũ chia thành một số xã mới; tên cụ thể nên tra theo từng bài huyện hoặc trên cổng dịch vụ công của tỉnh.
Biển số xe 62 của Long An cũ và giấy tờ cấp trước đây vẫn dùng bình thường, không bắt buộc đổi chỉ vì tỉnh đổi tên. Khi làm thủ tục mới, thông tin sẽ được ghi theo đơn vị hành chính hiện hành.
Sông nước và đường bộ: hiểu Long An cũ qua những trục giao thông
Hai con sông Vàm Cỏ là xương sống của tỉnh. Vàm Cỏ Đông chảy từ phía Campuchia qua Tây Ninh cũ, xuống Đức Huệ, Đức Hòa, Bến Lức; Vàm Cỏ Tây chảy qua vùng Đồng Tháp Mười, qua Mộc Hóa, Kiến Tường, Tân An. Hai dòng hợp lại ở vùng Tân Trụ, Cần Đước rồi đổ ra sông Soài Rạp, ra biển.
Quốc lộ 1 đi qua Bến Lức, Tân An rồi sang Tiền Giang cũ; đường cao tốc TP Hồ Chí Minh – Trung Lương chạy song song. Quốc lộ 62 từ Tân An đi lên Thạnh Hóa, Tân Thạnh, Kiến Tường đến cửa khẩu Bình Hiệp. Quốc lộ 50 đi qua Cần Giuộc, Cần Đước xuống Gò Công. Phía bắc, các tỉnh lộ nối Đức Hòa với Củ Chi, Hóc Môn.
Nhờ các trục ấy, từ trung tâm TP Hồ Chí Minh xuống Bến Lức hay Cần Giuộc chỉ mất một quãng ngắn, còn lên tới Tân Hưng, Vĩnh Hưng phải đi gần nửa ngày. Thời gian đi thực tế tuỳ giờ và điểm xuất phát, nên tra trước khi lên đường.
Người đi lần đầu thường nhầm hai sông Vàm Cỏ; mẹo nhớ là Vàm Cỏ Đông nằm phía đông, gần Sài Gòn, còn Vàm Cỏ Tây nằm phía tây, chảy qua Tân An.
Đọc một địa chỉ Long An cũ trên giấy tờ
Giấy tờ của người Long An có thể mang nhiều lớp tên. Trước năm 1976 có thể ghi tỉnh Long An, Kiến Tường hoặc Hậu Nghĩa; từ 1976 đến tháng 6/2025 ghi tỉnh Long An kèm huyện, thị xã, thành phố; từ tháng 7/2025 ghi xã, phường mới và tỉnh Tây Ninh.
Một số huyện còn đổi ranh trong thập niên 1980–1990: Vĩnh Hưng, Tân Thạnh, Thạnh Hóa, Tân Hưng lần lượt được tách từ vùng Mộc Hóa cũ; có giai đoạn Châu Thành và Tân Trụ nhập chung một huyện. Vì thế, hai giấy tờ của cùng một người ở cùng một chỗ có thể ghi hai tên huyện khác nhau mà đều đúng theo thời điểm cấp.
Cách ghi dễ hiểu sau hợp nhất là tên mới trước, tên cũ sau trong ngoặc, ví dụ: "phường Khánh Hậu, tỉnh Tây Ninh (trước thuộc thành phố Tân An, tỉnh Long An)". Viết như vậy giúp bưu tá, ngân hàng và người nhận ở xa định vị nhanh.
Khi khai trên ứng dụng hay cổng dịch vụ công, chọn tỉnh Tây Ninh rồi đọc kỹ danh sách xã, phường; đừng chọn theo thói quen một xã cùng tên ở tỉnh khác. Nếu không chắc, hỏi công an xã, phường nơi cư trú.
Những lần chia tách huyện từ 1976 đến 2013
Năm 1976, Long An mới có ít huyện hơn bây giờ, nhưng nhiều huyện rất rộng. Lớn nhất là huyện Mộc Hóa, gần như phủ hết phần Đồng Tháp Mười của tỉnh. Đi từ đầu huyện đến cuối huyện có khi mất cả ngày đường sông, việc quản lý, đưa trường học, trạm y tế về xã rất khó.
Trong thập niên 1980 và 1990, vùng Mộc Hóa lần lượt được chia nhỏ: Tân Thạnh, Vĩnh Hưng, Thạnh Hóa, rồi Tân Hưng ra đời từ đất Mộc Hóa và một phần các huyện kế cận. Mỗi huyện mới có thị trấn huyện lỵ riêng, nhiều thị trấn mọc lên gần như từ ruộng trống, dọc kênh và quốc lộ 62.
Ở vùng giữa tỉnh, theo nhiều tài liệu, có một giai đoạn trong thập niên 1980 hai huyện Châu Thành và Tân Trụ được nhập thành một huyện mang tên Vàm Cỏ, rồi tách lại như cũ vào cuối thập niên ấy. Người sinh khoảng thời gian đó có thể thấy giấy khai sinh ghi huyện Vàm Cỏ, một tên nay ít ai nhớ.
Hai mốc cuối cùng là năm 2009, thị xã Tân An lên thành phố, và năm 2013, thị xã Kiến Tường được lập trên phần trung tâm huyện Mộc Hóa. Từ năm 2013 đến 30/6/2025, danh sách mười lăm đơn vị cấp huyện không đổi.
Câu hỏi thường gặp
Tỉnh Long An cũ nay thuộc tỉnh nào?
Từ 1/7/2025, toàn bộ tỉnh Long An cũ thuộc tỉnh Tây Ninh mới, theo Nghị quyết 202/2025/QH15. Long An và Tây Ninh hợp lại, lấy tên Tây Ninh, trung tâm hành chính đặt ở Tân An, nơi trước là tỉnh lỵ Long An.
Trước 7/2025 Long An có những huyện nào?
Long An có mười lăm đơn vị cấp huyện: thành phố Tân An, thị xã Kiến Tường và các huyện Bến Lức, Cần Đước, Cần Giuộc, Châu Thành, Đức Hòa, Đức Huệ, Mộc Hóa, Tân Hưng, Tân Thạnh, Tân Trụ, Thạnh Hóa, Thủ Thừa, Vĩnh Hưng.
Tỉnh Kiến Tường và tỉnh Hậu Nghĩa là vùng nào của Long An?
Kiến Tường là tỉnh vùng Đồng Tháp Mười thời 1956–1975, tỉnh lỵ ở Mộc Hóa, nay là vùng Kiến Tường, Mộc Hóa và các huyện lân cận. Hậu Nghĩa thời 1963–1975 gồm Đức Hòa, Đức Huệ, Trảng Bàng, Củ Chi; sau 1976 chỉ Đức Hòa, Đức Huệ về Long An.
Vì sao tỉnh mới tên Tây Ninh mà trụ sở ở Tân An?
Nghị quyết sắp xếp chọn tên Tây Ninh cho tỉnh mới nhưng đặt trung tâm chính trị, hành chính ở Long An cũ, tại Tân An. Đây là cách làm gặp ở một số tỉnh hợp nhất khác: giữ tên một tỉnh, đặt trụ sở ở tỉnh lỵ của tỉnh kia.
Biển số xe 62 có phải đổi không?
Không bắt buộc đổi chỉ vì Long An nhập vào Tây Ninh. Xe đã đăng ký biển 62 vẫn lưu hành bình thường. Việc cấp biển cho xe đăng ký mới hoặc sang tên thực hiện theo quy định hiện hành, nên hỏi cơ quan đăng ký xe khi làm thủ tục.
Địa chỉ Long An cũ nên ghi thế nào sau sáp nhập?
Ghi xã hoặc phường mới, tỉnh Tây Ninh, không ghi huyện. Nên thêm tên cũ trong ngoặc để người ở xa dễ hiểu, ví dụ phường Tân An, tỉnh Tây Ninh (trước thuộc thành phố Tân An, tỉnh Long An). Kiểm lại trên ứng dụng định danh điện tử nếu không chắc.